کتاب «آزادی: یک کودک و یک کشور در پایان تاریخ» از لیا اوپی (استاد علوم سیاسی مدرسه اقتصاد لندن) یک خاطره نگاری ساده نیست؛ بیشتر شبیه روایت صمیمی یک بچه است که وسط یکی از بسته ترین حکومت های کمونیستی اروپا بزرگ می شود و کم کم می فهمد چیزهایی که به او گفته اند، همه واقعیت نیست. اوپی از روزهای کودکی اش در آلبانی دهه هشتاد می گوید؛ از مدرسه، شعارها، کمبودها و صف های طولانی، و این که چطور معنی «آزادی» برایش با برابری و وفاداری به حزب گره خورده بود. اما بعد از فروپاشی رژیم، رازهای خانوادگی یکی یکی رو می شوند و او می بیند نزدیک ترین آدم های زندگی اش برای زنده ماندن مجبور بوده اند با کنایه حرف بزنند؛ مثلا به جای «زندان»، بگویند «رفته دانشگاه». همین کشف ها نگاهش را به اعتماد، حقیقت و معنای آزادی زیر و رو می کند.
نیمه دوم کتاب می رود سراغ بعد از سقوط کمونیسم؛ جایی که آلبانی یک دفعه پرت می شود وسط بازار آزاد و وعده های رنگارنگ دنیای جدید. نویسنده بدون تعارف نشان می دهد که قرار نبود همه چیز با «آزاد شدن» درست شود؛ از آشفتگی اقتصادی و بیکاری تا شرکت های هرمی و بحران های اجتماعی و حتی درگیری های سال ۱۹۹۷. اوپی این سوال مهم را جلو می گذارد که اگر آزادی فقط تبدیل شود به انتخاب فردی در شرایط فقر و ناامنی، واقعا چقدر ارزش دارد؟ این کتاب هم زمان هم داستان رشد یک کودک است و هم یک نگاه تیزبین به سیاست و جامعه، برای کسانی که دوست دارند پشت پرده مفهوم آزادی را در تجربه واقعی مردم ببینند.
اولین نفری باشید که نظر میدهد
برای ثبت نظر وارد حساب کاربری خود شوید.